TIN HOẠT ĐỘNG

VĂN BẢN

TƯ LIỆU

Ý kiến cử tri - Ý kiến Đại biểu

GIỚI THIỆU VỀ CAO BẰNG

LIÊN KẾT

THỐNG KÊ

Đang truy cậpĐang truy cập : 19


Hôm nayHôm nay : 2150

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 76523

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 5363217

Công báo Cao Bằng
Thủ tục hành chính Cao Bằng
Cổng thông tin Cao Bằng

Trang nhất » Tin hoạt động » Văn hóa - Lịch sử - Con người

ĐỘC ĐÁO KIẾN TRÚC NHÀ SÀN ĐÁ CỦA NGƯỜI TÀY TRÙNG KHÁNH

Thứ năm - 15/08/2013 04:47
       Dọc con đường xuống Thác Bản Giốc, động Ngườm Ngao (thuộc địa phận xã Đàm Thủy, Trùng Khánh), du khách sẽ có dịp chiêm ngưỡng những ngôi nhà sàn cổ xây bằng đá tảng huyền thoại của đồng bào Tày nơi đây. Ở vùng đất núi tiếp núi này, những ngôi nhà sàn đá được xây dựng lâu đời ấy không chỉ đơn thuần là nơi trú ngụ của đồng bào mà đó còn là một trong những yếu tố góp phần kiến tạo nên vỉa tầng văn hóa độc đáo trong tổng thể vùng văn hóa đa dạng trên mảnh đất Trùng Khánh.
    Không giống như những ngôi nhà sàn được dựng bằng tre, gỗ thông thường, nhà sàn của người Tày nơi đây lại được xếp bằng đá. Đây chính là điểm nổi bật và khác biệt so với những ngôi nhà sàn ở vùng khác. Họ lựa chọn đá làm vật liệu chính để xây bốn bức tường xung quanh, tạo thành khung vững chãi cho ngôi nhà. Những viên đá có nhiều kích cỡ, nhiều góc cạnh được xếp lèn vào nhau, sử dụng thêm chất kết dính được làm từ hỗn hợp đá vôi trộn cát. Có bức tường xây lên dày đến 37cm. Sở dĩ, họ chọn đá làm vật liệu chính để dựng nhà, vì trong tâm thức của họ, đá giữ vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống. Những viên đá được hình thành từ sâu trong lòng đất, trải qua điều kiện địa chất phức tạp và lâu dài, hấp thu tinh hoa của đất trời nên mang trong mình nguồn năng lượng rất cao. Từ suy nghĩ sâu xa mang thiên tính núi ấy, những bức tường đá kiên cố đã dần được hình thành, nó thể hiện rõ tính bản địa, sự sáng tạo độc đáo trong lãnh địa kiến trúc và sức khéo léo của đôi bàn tay của đồng bào Tày nơi đây.
     Trước khi dựng nhà, người Tày chọn địa điểm dựng nhà khá kỹ lưỡng. Đó là những nơi cao ráo, lấy chân núi làm điểm tựa, hướng mặt về phía có cảnh trí thiên nhiên khoáng đạt, thuận tiện cho việc làm ăn sinh sống. Nhà sàn có hai mái được lợp bằng ngói âm dương. Bên trong nhà dựng bằng gỗ, chiều sâu từ 5 đến 7 hàng cột, khoảng cách giữa các cột từ 2 – 2,5m. Chiều cao của nhà thường từ 7 – 8m với ba gian chính, mỗi gian có một chức năng nhất định thuận tiện cho việc sinh hoạt.
Ảnh: ngôi nhà sàn xây bằng đá tảng của người Tày Trùng Khánh

        Qua nhiều nghiên cứu văn hóa truyền thống cũng như thực tế cho thấy, cách dựng nhà độc đáo không pha trộn với bất cứ nơi đâu của đồng bào làng Tày nơi đây xuất phát mối từ quan hệ chặt chẽ giữa con người và tự nhiên. Khuynh hướng đó thể hiện cả trong ý thức lẫn hành động. Đó là con người sống phụ thuộc, nương nhờ vào tự nhiên, sùng bái, hòa hợp với tự nhiên hơn là chiếm lĩnh lấy nó. Mặt khác, từ xã xưa do sống trong hệ sinh thái của rừng mưa nhiệt đới, độ ẩm cao, mưa nhiều, thú dữ lắm, vùng biên giới Trùng Khánh lại thường xảy ra nạn trộm cướp nên đồng bào Tày đã sáng tạo ra cấu trúc nhà sàn xây bằng đá, nhằm mục đích phòng thủ, bảo vệ, chống ẩm mốc. Như vậy, trong tâm thức của họ, thiên nhiên có ảnh hưởng không nhỏ trong cách xây dựng kiến trúc một ngôi nhà.
       Anh Nông Đình Chứt (xóm Bản Dít, xã Đàm Thủy) cho biết: hồi ấy anh cất ngôi nhà đang ở bây giờ, không có mìn nổ đá, không có xe ô tô để chở và cũng không thuê thợ xây như bây giờ nên tất cả phải phụ thuộc vào sức người. Ban đầu, gia đình anh phải tự đi đập từng tảng đá, sau đó nhờ anh em hàng xóm giúp xếp tường, đẽo cột gỗ… mãi gần hai năm sau, việc xây dựng ngôi nhà mới được hoàn thành.
Ảnh: Làng Tày cổ xóm Khuổi Ky, xã Đàm Thủy – Làng được Bộ VH, TT & DL công nhận Làng văn hóa truyền thống tiêu biểu dân tộc ít người

Trải qua bao những ngôi nhà sàn cổ xây bằng đá của người Tày nơi đây vẫn giữ được vẻ đẹp nguyên khôi, mang dáng dấp cổ xưa từ thời nhà Mạc xây dựng thành quách mấy trăm năm về trước. Đằng sau sự thâm nghiêm, u linh của những cánh rừng già nơi sơn dã ấy, ngôi nhà sàn cổ xây bằng đá của tộc người Tày Trùng Khánh đã trở thành biểu tượng văn hóa vật chất mang nhiều giá trị, thể hiện kiến trúc văn hóa độc đáo và ẩn chứa bên trong những phong tục tập quán truyền thống được hun đúc qua nhiều thế hệ.

Tác giả bài viết: Ngô Thắm

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 
Trả lời cử tri

Chuyên mục cơ quan Dân cử và Cử tri

Người tốt việc tốt
Quốc hội
Báo đại biểu nhân dân

THƯ VIỆN ẢNH