Cao Bằng: Quyết liệt đấu tranh các loại tội phạm sử dụng công nghệ cao
- Thứ sáu - 12/07/2024 12:06
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Chiều ngày 11.7, phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ 20, HĐND tỉnh Cao Bằng Khóa XVII đã diễn ra với nhiều vấn đề “nóng”. Trong đó, đấu tranh các loại tội phạm, tội phạm lừa đảo trên không gian mạng là nội dung được cử tri và Nhân dân hết sức quan tâm.
Tình trạng lừa đảo qua mạng trên địa bàn tỉnh ngày càng phức tạp
Trực tiếp trả lời chất vấn tại kỳ họp, Giám đốc Công an tỉnh, Đại tá Vũ Hồng Quang nêu thực trạng nhức nhối về lừa đảo trên không gian mạng, đây không phải là tình trạng diễn ra duy nhất trên địa bàn tỉnh Cao Bằng, mà là tình trạng chung của nhiều địa phương trên cả nước và trong khu vực. Các đối tượng phạm tội sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt để tiếp cận, lôi kéo, lừa gạt nạn nhân, như: tuyển dụng việc làm, chiêu mộ cộng tác viên để thực hiện nhiệm vụ với mức thù lao, lợi nhuận hấp dẫn; giả danh hoạt động cho vay tiền, tặng quà có giá trị để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; giả mạo cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp; đặc biệt là giả danh lực lượng Công an, Viện Kiểm sát để gọi điện thoại, yêu cầu nạn nhân phối hợp điều tra vụ án để chiếm đoạt tài sản công dân. Mặc dù các phương thức, thủ đoạn đối tượng sử dụng không mới, đã thường xuyên được các cơ quan chức năng cảnh báo nhưng nhiều nạn nhân do chủ quan, thiếu hiểu biết, thiếu cảnh giác, cả tin đã khiến cho các đối tượng phạm tội vẫn có thể dễ dàng lừa đảo chiếm đoạt.
Qua theo dõi, nắm tình hình của lực lượng chức năng, từ năm 2023 đến nay, có 114 vụ, việc người dân bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng Internet, mạng viễn thông, gây thiệt hại 55.510.116.000 đồng. Tuy nhiên, chỉ có 24 vụ việc người dân chủ động báo tin cho cơ quan chức năng; còn lại phần lớn các vụ việc đều được phát hiện thông qua công tác nắm tình hình. Trong 114 vụ việc lực lượng Công an nắm được, có 26 vụ việc các đối tượng mạo danh là cán bộ các cơ quan nhà nước để lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Riêng trong 06 tháng đầu năm 2024, lực lượng Công an tỉnh đã phát hiện 09 vụ lừa đảo bằng hình thức giả danh các cơ quan công quyền như Công an, Ngân hàng, Thuế… với số tài sản bị thiệt hại trên 02 tỷ đồng; ngăn chặn thành công 05 vụ với tổng số tài sản được bảo vệ là hơn 600 triệu đồng.
Đặc biệt trong 6 tháng đầu năm 2024, Công an tỉnh đã phát hiện, bắt giữ 02 vụ, 25 đối tượng đến địa bàn tỉnh Cao Bằng để đặt hệ thống máy tính, thiết bị phục vụ cho hành vi phạm tội trên không gian mạng như thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng; đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản của nhiều người dân trên địa bàn trong nước và nước ngoài. Đây đều là các nhóm đối tượng hoạt động có tổ chức, xuyên quốc gia, thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản với quy mô rất lớn: riêng nhóm 20 đối tượng nữ thuê địa điểm ở Cao Bằng và Thái Nguyên đã khai thác trái phép 2.000.000 dữ liệu data của người dùng trên địa bàn cả nước; thực hiện trên 1,9 triệu cuộc gọi giả mạo sàn giao dịch thương mại điện tử Shopee, bước đầu đã dụ dỗ được 50.000 người dùng ứng dụng Shopee tại Việt Nam trở thành “con mồi” để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; còn nhóm 05 đối tượng người Trung Quốc đã “đánh cắp” 3.650.000 thông tin của các doanh nghiệp, cá nhân phía Trung Quốc nhằm mục đích bất hợp pháp, có dấu hiệu của tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Tuy nhiên, trong quá trình đấu tranh với các loại tội phạm nêu trên, Công an tỉnh Cao Bằng gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc, điển hình như: (1) Đối tượng sử dụng phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi; sử dụng nhiều công nghệ hiện đại để thực hiện hành vi phạm tội; hoạt động có tổ chức và được phân chia thành nhiều nhóm đối tượng khác nhau, thực hiện các công đoạn khác nhau, thường hoạt động ở địa phương khác hoặc nước ngoài, sử dụng nhiều thủ đoạn để che giấu thông tin lai lịch, địa điểm ẩn nấp. (2) Việc quản lý nhà nước trên các lĩnh vực viễn thông, ngân hàng còn tồn tại nhiều sơ hở, thiếu sót, tạo điều kiện cho các đối tượng thực hiện hành vi phạm tội, nhất là việc mua bán sim số, mở tài khoản ngân hàng. (3) Sự hiểu biết của một bộ phận người dân còn hạn chế, nhẹ dạ, cả tin, thiếu ý thức cảnh giác với tội phạm; không có kiến thức về bảo mật thông tin cũng như hiểu biết cơ bản về nguyên tắc, cách thức làm việc của các cơ quan chức năng. (4) Trang thiết bị, phương tiện kỹ thuật phòng chống tội phạm trên không gian mạng còn hạn chế, chưa theo kịp được sự thay đổi liên tục của tội phạm.
Quyết liệt đấu tranh, xử lý
Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng đề nghị Sở Thông tin và Truyền thông tăng cường công tác quản lý nhà nước trên lĩnh vực thông tin, truyền thông; yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông, internet, các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên hạ tầng mạng phối hợp chặt chẽ với cơ quan Công an để phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm trên không gian mạng; quản lý đối với hoạt động cấp “sim” điện thoại, loại bỏ “sim rác”. Chủ động triển khai các biện pháp cảnh báo, hỗ trợ, bảo vệ người dùng; thường xuyên gửi tin nhắn cảnh báo các phương thức, thủ đoạn lừa đảo qua mạng đến các thuê bao di động. Chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí thường xuyên xây dựng tin, bài, phóng sự tuyên truyền, cảnh báo các phương thức, thủ đoạn của tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; tăng cường thời lượng phát sóng trên các phương tiện thông tin đại chúng;
Đề nghị các Ngân hàng, tổ chức tín dụng trên địa bàn tỉnh triển khai thực hiện nghiêm túc Quyết định số 2345/QĐ-NHNN ngày 18/12/2023 của Ngân hàng nhà nước về triển khai các giải pháp an toàn, bảo mật trong thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ ngân hàng (có hiệu lực từ ngày 01/7/2024), quản lý chặt chẽ các hoạt động đăng ký, mở tài khoản, chuyển tiền có dấu hiệu nghi vấn; phối hợp với lực lượng Công an, kịp thời trao đổi thông tin liên quan, phong tỏa tài khoản trong xác minh, truy tìm, truy xét nhanh dòng tiền, ngăn chặn tối đa thiệt hại tài sản cho người dân; thường xuyên cập nhật kiến thức, thông tin cho cán bộ nhân viên Ngân hàng để chủ động nhận biết, hướng dẫn, giải thích cho khách hàng không thực hiện các hoạt động giao dịch nghi vấn liên quan lừa đảo chiếm đoạt tài sản; có hình thức tuyên truyền, cảnh báo về các thủ đoạn của tội phạm sử dụng công nghệ cao tại các phòng giao dịch, chi nhánh trên địa bàn; chủ động cảnh báo với các giao dịch đáng ngờ qua hệ thống ngân hàng và chủ động phối hợp với cơ quan Công an xác minh kịp thời.
Đề nghị Thủ trưởng các sở, ban, ngành, Chủ tịch UBND các huyện, thành phố, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh: tăng cường công tác tuyên truyền phòng, chống tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua mạng viễn thông và mạng Internet; thường xuyên thông báo phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm thông qua các hội nghị tập huấn, sinh hoạt chuyên đề, các hoạt động an sinh xã hội để cán bộ, công chức, viên chức, đoàn viên, hội viên và Nhân dân biết, cảnh giác, phòng ngừa, đấu tranh, tố giác tội phạm.
Qua phần trả lời của đồng chí Giám đốc Công an tỉnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Triệu Đình Lê nhấn mạnh: điều quan trọng nhất vẫn là người dân phải cảnh giác. Đề nghị các đại biểu HĐND tỉnh sau kỳ họp cần tăng cường tuyên cho nhân dân và người thân trong gia đình, trong cơ quan đơn vị công tác theo khuyến cáo của Giám đốc Công an trỉnh để giảm thiểu tối đa các trường hợp bị kẻ xấu lừa đảo qua không gian mạng./.
Trực tiếp trả lời chất vấn tại kỳ họp, Giám đốc Công an tỉnh, Đại tá Vũ Hồng Quang nêu thực trạng nhức nhối về lừa đảo trên không gian mạng, đây không phải là tình trạng diễn ra duy nhất trên địa bàn tỉnh Cao Bằng, mà là tình trạng chung của nhiều địa phương trên cả nước và trong khu vực. Các đối tượng phạm tội sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt để tiếp cận, lôi kéo, lừa gạt nạn nhân, như: tuyển dụng việc làm, chiêu mộ cộng tác viên để thực hiện nhiệm vụ với mức thù lao, lợi nhuận hấp dẫn; giả danh hoạt động cho vay tiền, tặng quà có giá trị để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; giả mạo cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp; đặc biệt là giả danh lực lượng Công an, Viện Kiểm sát để gọi điện thoại, yêu cầu nạn nhân phối hợp điều tra vụ án để chiếm đoạt tài sản công dân. Mặc dù các phương thức, thủ đoạn đối tượng sử dụng không mới, đã thường xuyên được các cơ quan chức năng cảnh báo nhưng nhiều nạn nhân do chủ quan, thiếu hiểu biết, thiếu cảnh giác, cả tin đã khiến cho các đối tượng phạm tội vẫn có thể dễ dàng lừa đảo chiếm đoạt.
Qua theo dõi, nắm tình hình của lực lượng chức năng, từ năm 2023 đến nay, có 114 vụ, việc người dân bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng Internet, mạng viễn thông, gây thiệt hại 55.510.116.000 đồng. Tuy nhiên, chỉ có 24 vụ việc người dân chủ động báo tin cho cơ quan chức năng; còn lại phần lớn các vụ việc đều được phát hiện thông qua công tác nắm tình hình. Trong 114 vụ việc lực lượng Công an nắm được, có 26 vụ việc các đối tượng mạo danh là cán bộ các cơ quan nhà nước để lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Riêng trong 06 tháng đầu năm 2024, lực lượng Công an tỉnh đã phát hiện 09 vụ lừa đảo bằng hình thức giả danh các cơ quan công quyền như Công an, Ngân hàng, Thuế… với số tài sản bị thiệt hại trên 02 tỷ đồng; ngăn chặn thành công 05 vụ với tổng số tài sản được bảo vệ là hơn 600 triệu đồng.
Đặc biệt trong 6 tháng đầu năm 2024, Công an tỉnh đã phát hiện, bắt giữ 02 vụ, 25 đối tượng đến địa bàn tỉnh Cao Bằng để đặt hệ thống máy tính, thiết bị phục vụ cho hành vi phạm tội trên không gian mạng như thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng; đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản của nhiều người dân trên địa bàn trong nước và nước ngoài. Đây đều là các nhóm đối tượng hoạt động có tổ chức, xuyên quốc gia, thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản với quy mô rất lớn: riêng nhóm 20 đối tượng nữ thuê địa điểm ở Cao Bằng và Thái Nguyên đã khai thác trái phép 2.000.000 dữ liệu data của người dùng trên địa bàn cả nước; thực hiện trên 1,9 triệu cuộc gọi giả mạo sàn giao dịch thương mại điện tử Shopee, bước đầu đã dụ dỗ được 50.000 người dùng ứng dụng Shopee tại Việt Nam trở thành “con mồi” để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; còn nhóm 05 đối tượng người Trung Quốc đã “đánh cắp” 3.650.000 thông tin của các doanh nghiệp, cá nhân phía Trung Quốc nhằm mục đích bất hợp pháp, có dấu hiệu của tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Tuy nhiên, trong quá trình đấu tranh với các loại tội phạm nêu trên, Công an tỉnh Cao Bằng gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc, điển hình như: (1) Đối tượng sử dụng phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi; sử dụng nhiều công nghệ hiện đại để thực hiện hành vi phạm tội; hoạt động có tổ chức và được phân chia thành nhiều nhóm đối tượng khác nhau, thực hiện các công đoạn khác nhau, thường hoạt động ở địa phương khác hoặc nước ngoài, sử dụng nhiều thủ đoạn để che giấu thông tin lai lịch, địa điểm ẩn nấp. (2) Việc quản lý nhà nước trên các lĩnh vực viễn thông, ngân hàng còn tồn tại nhiều sơ hở, thiếu sót, tạo điều kiện cho các đối tượng thực hiện hành vi phạm tội, nhất là việc mua bán sim số, mở tài khoản ngân hàng. (3) Sự hiểu biết của một bộ phận người dân còn hạn chế, nhẹ dạ, cả tin, thiếu ý thức cảnh giác với tội phạm; không có kiến thức về bảo mật thông tin cũng như hiểu biết cơ bản về nguyên tắc, cách thức làm việc của các cơ quan chức năng. (4) Trang thiết bị, phương tiện kỹ thuật phòng chống tội phạm trên không gian mạng còn hạn chế, chưa theo kịp được sự thay đổi liên tục của tội phạm.
Quyết liệt đấu tranh, xử lý
Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng đề nghị Sở Thông tin và Truyền thông tăng cường công tác quản lý nhà nước trên lĩnh vực thông tin, truyền thông; yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông, internet, các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên hạ tầng mạng phối hợp chặt chẽ với cơ quan Công an để phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm trên không gian mạng; quản lý đối với hoạt động cấp “sim” điện thoại, loại bỏ “sim rác”. Chủ động triển khai các biện pháp cảnh báo, hỗ trợ, bảo vệ người dùng; thường xuyên gửi tin nhắn cảnh báo các phương thức, thủ đoạn lừa đảo qua mạng đến các thuê bao di động. Chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí thường xuyên xây dựng tin, bài, phóng sự tuyên truyền, cảnh báo các phương thức, thủ đoạn của tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo chiếm đoạt tài sản; tăng cường thời lượng phát sóng trên các phương tiện thông tin đại chúng;
Đề nghị các Ngân hàng, tổ chức tín dụng trên địa bàn tỉnh triển khai thực hiện nghiêm túc Quyết định số 2345/QĐ-NHNN ngày 18/12/2023 của Ngân hàng nhà nước về triển khai các giải pháp an toàn, bảo mật trong thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ ngân hàng (có hiệu lực từ ngày 01/7/2024), quản lý chặt chẽ các hoạt động đăng ký, mở tài khoản, chuyển tiền có dấu hiệu nghi vấn; phối hợp với lực lượng Công an, kịp thời trao đổi thông tin liên quan, phong tỏa tài khoản trong xác minh, truy tìm, truy xét nhanh dòng tiền, ngăn chặn tối đa thiệt hại tài sản cho người dân; thường xuyên cập nhật kiến thức, thông tin cho cán bộ nhân viên Ngân hàng để chủ động nhận biết, hướng dẫn, giải thích cho khách hàng không thực hiện các hoạt động giao dịch nghi vấn liên quan lừa đảo chiếm đoạt tài sản; có hình thức tuyên truyền, cảnh báo về các thủ đoạn của tội phạm sử dụng công nghệ cao tại các phòng giao dịch, chi nhánh trên địa bàn; chủ động cảnh báo với các giao dịch đáng ngờ qua hệ thống ngân hàng và chủ động phối hợp với cơ quan Công an xác minh kịp thời.
Đề nghị Thủ trưởng các sở, ban, ngành, Chủ tịch UBND các huyện, thành phố, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh: tăng cường công tác tuyên truyền phòng, chống tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua mạng viễn thông và mạng Internet; thường xuyên thông báo phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm thông qua các hội nghị tập huấn, sinh hoạt chuyên đề, các hoạt động an sinh xã hội để cán bộ, công chức, viên chức, đoàn viên, hội viên và Nhân dân biết, cảnh giác, phòng ngừa, đấu tranh, tố giác tội phạm.
Qua phần trả lời của đồng chí Giám đốc Công an tỉnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Triệu Đình Lê nhấn mạnh: điều quan trọng nhất vẫn là người dân phải cảnh giác. Đề nghị các đại biểu HĐND tỉnh sau kỳ họp cần tăng cường tuyên cho nhân dân và người thân trong gia đình, trong cơ quan đơn vị công tác theo khuyến cáo của Giám đốc Công an trỉnh để giảm thiểu tối đa các trường hợp bị kẻ xấu lừa đảo qua không gian mạng./.