TIN HOẠT ĐỘNG

VĂN BẢN

TƯ LIỆU

Ý kiến cử tri - Ý kiến Đại biểu

GIỚI THIỆU VỀ CAO BẰNG

LIÊN KẾT

Công báo Cao Bằng
Thủ tục hành chính Cao Bằng
Cổng thông tin Cao Bằng

THỐNG KÊ

Đang truy cậpĐang truy cập : 11

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 10


Hôm nayHôm nay : 5370

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 88887

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 6476026

Trang nhất » Tin tức sự kiện » Tin trong nuớc

HĐND mạnh là nền tảng vững chắc của một chính quyền mạnh mẽ và sáng suốt

Chủ nhật - 07/12/2014 20:23
Từ thực tế công tác nhiều năm tại địa phương, PHÓ TRƯỞNG ĐOÀN ĐBQH TP HẢI PHÒNG TRẦN NGỌC VINH nêu rõ: chính quyền địa phương có HĐND và UBND, UBND do HĐND bầu và giám sát hoạt động là điều không cần phải tranh luận. Việc cần phải bàn khi tiếp thu, chỉnh lý dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương tới đây là, phải trao cho HĐND những cơ chế, công cụ như thế nào để HĐND thực hiện được đầy đủ chức năng, thẩm quyền là cơ quan đại diện cho nhân dân địa phương, cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương. HĐND mạnh là nền tảng của một chính quyền mạnh mẽ và sáng suốt, của dân, do dân và vì dân.

- Kỳ họp thứ Tám, Kỳ họp đầu tiên được tổ chức tại Hội trường Ba Đình mới. Với Phó trưởng Đoàn, Kỳ họp này để lại dấu ấn như thế nào?

- Kỳ họp này, theo tôi có nhiều điểm mới. Thứ nhất là, đây là Kỳ họp đầu tiên được tổ chức tại Hội trường Ba Đình mới, với cơ sở vật chất hiện đại hơn, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động của QH và các ĐBQH. Thứ hai là, cách thức sắp xếp chương trình Kỳ họp lần này khoa học hơn, giúp ĐBQH có thêm nhiều thời gian để nghiên cứu các tờ trình, dự án, từ đó, đóng góp ý kiến chất lượng hơn.

Về mặt nội dung, đây là Kỳ họp có rất nhiều công việc quan trọng được đặt lên bàn nghị sự của QH, từ giám sát tối cao, chất vấn và trả lời chất vấn, lấy phiếu tín nhiệm đến đổi mới chương trình, sách giáo khoa, thông qua 3 đạo luật và cho ý kiến bước đầu đối với 2 dự luật về tổ chức bộ máy nhà nước... Cá nhân tôi đánh giá cao việc lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do QH bầu hoặc phê chuẩn tại Kỳ họp thứ Tám. Đây là lần thứ hai, QH tiến hành lấy phiếu tín nhiệm trong nhiệm kỳ này. Thực tế lấy phiếu tín nhiệm đã chứng minh chủ trương lấy phiếu tín nhiệm là đúng đắn. Những vị trí, chức danh trước đây bị đánh giá với số phiếu tín nhiệm thấp thì đến lần lấy phiếu này đã phấn đấu thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao và tạo được những chuyển biến rõ nét trong ngành, lĩnh vực mình phụ trách. Ví dụ như ngành giao thông vận tải của Bộ trưởng Đinh La Thăng. Rồi Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Bình có số phiếu tín nhiệm thấp khá nhiều trong lần lấy phiếu đầu tiên nhưng đến Kỳ họp này, ĐBQH và cử tri đã nhìn thấy những chuyển biến tích cực trong lĩnh vực Thống đốc phụ trách vì thế số phiếu tín nhiệm cao tăng lên rất nhiều.

Hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn cũng là một điểm nhấn của Kỳ họp này. Nội dung chất vấn đều rất thẳng thắn, đi sâu phân tích và tìm giải pháp cho các vấn đề đặt ra. Tôi cảm nhận được, các Bộ trưởng trả lời chất vấn lần này cũng với tinh thần cầu thị, trách nhiệm và không né tránh khuyết điểm của mình. Tôi nghĩ đây là thái độ nghiêm túc và đúng đắn của các thành viên Chính phủ, cần được tiếp tục phát huy để hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp của QH ngày càng thực chất, giải quyết được những vấn đề mà thực tiễn phát triển đất nước đang đặt ra, cử tri đang đòi hỏi chúng ta.

- Kỳ họp cuối năm, thông thường, QH tập trung nhiều hơn cho các vấn đề KT-XH nhưng tại Kỳ họp này, công tác lập pháp chiếm một thời lượng khá lớn và cũng rất sôi động, thưa Phó trưởng Đoàn?

- Đúng vậy. Đây là Kỳ họp có số lượng các dự án luật được thông qua và cho ý kiến lần đầu nhiều nhất từ đầu nhiệm kỳ tới nay. Chưa có Kỳ họp nào, QH thông qua tới 18 luật, 11 nghị quyết và cho ý kiến lần đầu 12 dự án luật. Trong đó, có những dự án luật hết sức quan trọng, ảnh hưởng đến mọi mặt của đời sống KT-XH, từ các luật về tổ chức chính quyền như Luật Tổ chức QH (sửa đổi), Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân (sửa đổi), Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi), dự án Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi), dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương... đến các luật về thể chế kinh tế như dự án Luật Ngân sách Nhà nước (sửa đổi), Luật Quản lý, sử dụng vốn Nhà nước đầu tư vào sản xuất kinh doanh tại doanh nghiệp... Có những dự án Luật ngay khi được QH thông qua đã nhận được sự đánh giá rất cao của cộng đồng doanh nghiệp và dư luận xã hội như Luật Doanh nghiệp (sửa đổi), Luật Đầu tư (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi)... Các đạo luật được QH thông qua tại Kỳ họp này không chỉ kịp thời đáp ứng yêu cầu triển khai thi hành Hiến pháp mới, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước mà còn góp phần hoàn thiện nền tảng pháp lý để chúng ta xây dựng một Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Một điểm đặc biệt trong công tác lập pháp của QH tại Kỳ họp này là việc QH đã thông qua Luật Tổ chức QH (sửa đổi). Đây là đạo luật có ý nghĩa hết sức quan trọng trong hệ thống pháp luật về tổ chức bộ máy Nhà nước. QH làm luật cho chính QH. Có lẽ vì thế mà mỗi ĐBQH đều cân nhắc thận trọng hơn và có trách nhiệm hơn. Cân nhắc là vì làm luật cho mình, QH phải chuẩn mực, không phải nhân dịp này để làm lợi cho mình. Với Luật Tổ chức QH (sửa đổi) vừa được thông qua, có thể thấy được ý thức của ĐBQH, của QH là gánh vác sự khó khăn về phía mình. Có một thực tế đã được nhắc đến thời gian qua là, các cơ quan soạn thảo chính sách, pháp luật thường có xu hướng tạo thuận lợi cho công tác quản lý của mình và đẩy khó khăn cho các đối tượng khác. Nhưng ở Luật Tổ chức QH (sửa đổi), ĐBQH đã đặt ra những yêu cầu rất khắt khe về tiêu chuẩn, trách nhiệm của ĐBQH. Các ĐBQH cũng không đòi hỏi cao về điều kiện bảo đảm hoạt động dù thực tế, hoạt động của QH, các cơ quan của QH, Đoàn ĐBQH và ĐBQH hiện nay còn rất khó khăn.

- Tại Kỳ họp này, QH cũng đã cho ý kiến bước đầu đối với hai dự án Luật rất quan trọng là dự án Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi) và dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương. Phó trưởng Đoàn đánh giá như thế nào về hai dự án Luật này?

- Yêu cầu khi xây dựng dự án Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi) và dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương là tinh giảm bộ máy hành chính, giảm thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng hoạt động của bộ máy hành chính, cán bộ công vụ. Theo tôi, 2 dự án Luật trình QH tại Kỳ họp thứ Tám đã bước đầu đáp ứng được yêu cầu trên, ví dụ như số cấp phó, số chức vụ, hàm của các bộ, ngành sẽ được giảm bớt. Tuy nhiên, như nhiều ĐBQH đã chỉ ra, trong cả 2 dự án Luật vẫn còn nhiều nội dung mới chỉ là bê nguyên xi từ Hiến pháp vào chứ chưa cụ thể hóa được Hiến pháp; thậm chí, có những nội dung được diễn giải không bảo đảm đúng tinh thần của Hiến pháp. Về kỹ thuật lập pháp của cả hai dự án Luật này cũng còn nhiều chỗ chưa chuẩn. 

Ví dụ về việc phân công nhiệm vụ, quyền hạn giữa chính quyền Trung ương và chính quyền địa phương. Khoản 2, Điều 112 Hiến pháp năm 2013 quy định: Nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương được xác định trên cơ sở phân định thẩm quyền giữa các cơ quan nhà nước ở Trung ương và địa phương, của mỗi cấp chính quyền địa phương. Nhưng qua 2 dự thảo Luật, tôi thấy chính quyền Trung ương vẫn còn ôm nhiều quá. Chương III của dự thảo Luật Tổ chức chính quyền địa phương thì mới liệt kê nhiệm vụ, quyền hạn của từng cấp chính quyền địa phương, từ cấp xã đến cấp huyện và cấp tỉnh trên cơ sở tổng hợp các luật chuyên ngành hiện nay. Trong khi các luật chuyên ngành hầu hết đều được ban hành trước khi chúng ta có Hiến pháp năm 2013 nên có nhiều quan điểm, tư tưởng mới của Hiến pháp chưa được thể hiện. Vẫn còn tình trạng cùng một nhiệm vụ cả 3 cấp chính quyền cùng thực hiện mà không rõ mức độ phân quyền cho từng cấp được làm những gì, giới hạn của từng cấp chính quyền làm đến đâu. Cũng chưa làm rõ được trách nhiệm cá nhân và trách nhiệm tập thể nên chắc vẫn khó tránh được tình trạng khi có vấn đề gì xảy ra thì cha chung không ai khóc như vừa qua.

Tôi đồng tình với nhiều ĐBQH là phải phân cấp mạnh cho chính quyền địa phương. Không nên đặt vấn đề phân cấp mạnh thì có quản lý được không. Vì cùng với việc phân cấp mạnh cho chính quyền địa phương, Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi) và Luật Tổ chức chính quyền địa phương phải xác định rõ chế tài, nếu cấp chính quyền nào làm sai thì phải chịu trách nhiệm thế nào, xử lý ra sao... Tôi cho rằng, với cách làm như vậy thì sẽ vừa tạo điều kiện hoạt động cho chính quyền địa phương hoạt động năng động, hiệu quả vừa bảo đảm sự quản lý thông suốt của bộ máy nhà nước.

- Một trong những nội dung được nhiều ĐBQH cho rằng chưa cụ thể hóa đúng tinh thần của Hiến pháp trong dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương là việc thiết kế mô hình chính quyền địa phương phù hợp với đặc điểm đơn vị hành chính. Tại Kỳ họp, Phó trưởng Đoàn cũng đã phản đối việc diễn giải Hiến pháp như cơ quan soạn thảo đã làm?

- Tôi đồng ý việc chính quyền đô thị và chính quyền nông thôn phải có sự khác biệt. Ví dụ, ở đô thị nội dung quản lý chủ yếu liên quan đến sản xuất kinh doanh, còn ở nông thôn thì chủ yếu là nông nghiệp; hay ở nông thôn tình làng nghĩa xóm gắn quyện vào nhau, còn ở thành phố quan hệ này dù sao cũng có phần lỏng lẻo hơn... Hoặc về công tác cán bộ và chế độ đãi ngộ, số biên chế của chính quyền ở các khu vực miền núi cũng giống ở miền xuôi là điều bất hợp lý đã được phản ánh lâu nay. Như vậy thì cách thức quản lý, hoạt động chính quyền nông thôn và chính quyền đô thị phải có những điểm khác nhau. Hiến pháp năm 2013 quy định theo hướng mở: tổ chức chính quyền địa phương phù hợp với đặc điểm nông thôn, đô thị, hải đảo, đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt là để Luật Tổ chức chính quyền địa phương quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương cho phù hợp với cách thức quản lý và những vấn đề đặt ra của từng địa bàn, từng đơn vị hành chính. Hiến pháp có bảo mở theo hướng tách riêng thiết chế HĐND và UBND ra đâu? Thế nhưng, cơ quan soạn thảo dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương lại đề nghị QH xem xét một phương án không tổ chức HĐND quận, phường cho phù hợp với cách thức quản lý của chính quyền đô thị. Không phải như vậy.

Ngay tại Phiên thảo luận về dự án Luật này, đa số ĐBQH đã khẳng định quan điểm dứt khoát là: ở đâu có UBND thì phải có HĐND. Nếu theo phương án 1 thì các vấn đề quan trọng về phát triển KT-XH ở địa phương, dự toán ngân sách của địa phương sau này sẽ không do người dân địa phương quyết định mà do đại biểu của cả thành phố quyết định. Trong khi đó số lượng đại biểu HĐND ít và lại hoạt động kiêm nhiệm sẽ không tránh khỏi tình trạng thiếu sâu sát với từng địa phương, từ đó mà thiếu tính khả thi. Trong khi đó, hiện nay đặc thù riêng về kinh tế - xã hội, đời sống, hạ tầng các quận, phường còn rất khác nhau, nhất là giữa những quận, phường cũ đã ổn định và các quận mới hình thành trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đô thị hóa. Chính quyền địa phương chỉ còn UBND do cấp trên bổ nhiệm thực chất chỉ còn chịu trách nhiệm trước cấp trên. Không còn sự giám sát của HĐND thì có tránh được việc chính quyền xa rời dân, lạm quyền và lộng quyền hay không? Ví dụ, về quyết định phân bổ ngân sách. Nếu còn HĐND quận, huyện, phường, HĐND thành phố quyết định ngân sách đã có sự giám sát, đề xuất của cơ quan dân cử quận, phường. Nếu không còn HĐND quận, phường thì sẽ chỉ căn cứ vào đệ trình của UBND, thiếu khả năng xem xét trực tiếp, kỹ lưỡng. Điều này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng các quyết định về ngân sách của HĐND thành phố và cũng không ai dám bảo đảm, sẽ không làm phát sinh cơ chế xin - cho giữa UBND quận, huyện, phường trong phân bổ ngân sách, nhân sự...

Mặt khác, nếu không tổ chức HĐND ở đơn vị hành chính cấp quận, phường thì tính đại diện của cử tri sẽ được thực hiện như thế nào? Thực tế thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND huyện, quận, phường vừa qua cho thấy: HĐND thành phố tuy đã tăng cường hoạt động giám sát nhưng không thể lấp đầy hoạt động của hàng nghìn đại biểu HĐND quận, phường trong việc tiếp xúc cử tri, giám sát những vấn đề phát sinh ở từng địa phương...  Rồi việc giám sát hoạt động của UBND nơi không có HĐND sẽ thế nào? Việc quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương có bảo đảm tính dân chủ hay không? Thực chất chính quyền địa phương lúc đó chỉ còn là cơ quan hành chính của thành phố đặt tại địa phương, do vậy tính chất chính quyền nhân dân sẽ bị suy giảm. Chính quyền không còn của dân địa phương, không do dân địa phương bầu ra thông qua cơ quan đại diện của mình thì chắc chắn, tính dân chủ, quyền làm chủ của dân sẽ bị ảnh hưởng lớn. Tính hợp pháp của các quyết định chính sách cũng bị suy giảm theo. Cuối cùng là hiệu quả của Nhà nước sẽ giảm, dễ phát sinh tiêu cực, không vì lợi ích của nhân dân địa phương.

Tôi nghĩ, đến bây giờ, nguyên tắc ở đâu có UBND ở đó phải có HĐND là câu chuyện không phải bàn cãi nữa. Vì nếu không tổ chức HĐND ở đơn vị hành chính nào đó là bỏ đi một thiết chế Hiến định của dân chủ, gần và gắn bó nhất với người dân trên địa bàn. Điều đó đi ngược lại với quan điểm tăng cường quyền làm chủ của nhân dân. Chuyện cần bàn và phải bàn thật thấu đáo là tới đây, với Luật này, chúng ta phải trao cho HĐND những cơ chế, công cụ như thế nào để HĐND thực hiện được đầy đủ chức năng, thẩm quyền được giao.

- Vậy theo Phó trưởng Đoàn, những cơ chế, công cụ đó nên như thế nào?    

- Thực tế là hoạt động của HĐND hiện nay còn yếu, chưa tương xứng với chức năng, nhiệm vụ của thiết chế này. Nhưng yếu là bởi chưa trao cho HĐND những cơ chế, công cụ, biện pháp đủ mạnh, sắc bén và hữu hiệu. Vì thế, phải tăng quyền cho HĐND và phải có chế tài. Ví dụ hậu giám sát của đại biểu HĐND, kiến nghị của HĐND gửi đến các cơ quan chức năng mà các cơ quan này không thực hiện thì HĐND chỉ được quyền yêu cầu thực hiện. Có chế tài tức là nếu cơ quan chức năng không thực hiện thì phải chịu hình thức xử phạt nào? Hay hiện nay các Đoàn ĐBQH, đại biểu HĐND khi tiếp nhận đơn thư tố cáo thì chỉ tiếp nhận rồi chuyển đến các cơ quan chức năng, các cơ quan chức năng trả lời cũng được mà không trả lời cũng không sao. Điều này phải thay đổi. Hoặc cần quy định các Giám đốc Sở là thành viên của UBND. Mà đã là thành viên UBND thì sẽ thuộc đối tượng lấy phiếu tín nhiệm của HĐND. Bên cạnh đó, như tôi đã nói tất cả HĐND ở các địa phương không thể hoạt động như nhau. HĐND ở đô thị thì hoạt động phải khác HĐND ở nông thôn. Đây cũng là yêu cầu của Hiến pháp.

- Xin cám ơn Phó trưởng Đoàn!

Nguồn tin: daibieunhandan.vn

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 
Trả lời cử tri

Chuyên mục cơ quan Dân cử và Cử tri

Người tốt việc tốt
Quốc hội
Báo đại biểu nhân dân

THƯ VIỆN ẢNH